Alertheid op schieters geboden

Het groeiseizoen is koud van start gegaan en bleef ook lange tijd koud. Vooral de percelen die in de eerste helft van maart zijn gezaaid, hebben een lange koudeperiode achter de rug. Dat kan tot een bovengemiddelde schietervorming leiden. Om problemen met onkruidbieten in de komende jaren te voorkomen is tijdig ingrijpen van belang, dat wil zeggen: verwijderen voordat het zaad afrijpt en op de grond valt.

Koud voorjaar
Het proces van schietervorming begint zodra bietenzaad kiemt. Op vroeggezaaide percelen is dit dus al vanaf de eerste week van maart begonnen. Als vuistregel wordt gesteld dat de kans op een bovengemiddelde hoeveelheid schieters reëel is wanneer de maximum dagtemperatuur meer dan 40 dagen onder de 12 graden Celsius ligt. Komt deze temperatuur boven de 20 graden Celsius uit, dan kan de som van het aantal dagen hiervoor worden gecorrigeerd. In de onderstaande grafieken is voor vier weerstations het aantal dagen weergegeven dat de maximumtemperatuur onder de 12 graden Celsius lag, vanaf 1 maart, 15 maart en 1 april.

Eind maart lag de temperatuur een aantal dagen boven de 20 graden Celsius, waardoor een afname van het totaal aantal dagen te zien is. Desondanks is de grens van 40 dagen op drie van de vier weerstations (ruim) overschreden bij de begin maart gezaaide bietenpercelen. Dat betekent dat alertheid vooral in deze gebieden noodzakelijk is om tijdig in te grijpen als schieters zichtbaar worden. Bij zaai vanaf halverwege maart is het risico op basis van de vuistregel minder groot. Echter niet alleen temperatuur draagt bij aan vernalisatie; ook stressomstandigheden tijdens de beginontwikkeling dragen bij aan het proces.

De vuistregel is en blijft een benadering van de werkelijkheid. Vernalisatie vindt bij temperaturen tussen 6 en 9 graden Celsius het snelst plaats. Devernalisatie verloopt sneller naarmate de temperatuur verder boven de 20 graden Celsius komt. Hier wordt geen rekening mee gehouden in de bovenstaande grafieken.

Beperkte schietervorming
Als het aantal schieters zich beperkt tot enkele honderden per hectare is het perceel aflopen de beste manier om schieters te verwijderen. Trek schieters met de hand uit de grond of hak ze eruit, knak de stengel vlak boven de wortel en leg, bij kleine aantallen, de schieter op het gewas zodat ze verdrogen. Controleer om de paar weken of er nieuwe schieters zichtbaar worden. Op die manier blijven de aantallen onder controle.

Houd bij het lopen door het gewas rekening met eventuele gewasbespuitingen. Probeer een ronde voorafgaand aan een bespuiting te lopen of draag voldoende beschermende kleding.

Massale schietervorming
Worden op grote schaal schieters zichtbaar, dan zijn rigoureuzere maatregelen nodig om problemen te voorkomen. Met een aanstrijkrol voorzien van glyfosaat kunnen schieters worden aangestreken. Risico is wel dat de bieten, al dan niet rottend, in het geoogste product mee kunnen komen. Ook kan glyfosaat op omringende bieten terechtkomen als een schieter na het passeren van de rol terugschiet.Terughoudendheid is, vooral vanaf augustus, geboden bij deze aanpak.

Een andere maatregel is het afmaaien van schieterstengels die boven het gewas uitkomen. Het nadeel van deze methode is dat het zaad dat zich onderaan de bloeistengel bevindt, alsnog kans krijgt om af te rijpen.

Conviso Smart
Bij Conviso Smart rassen is het verwijderen van schieters nog nadrukkelijker van belang omdat toekomstige onkruidbieten van dit type rassen niet meer te bestrijden zijn in bieten en lastig in andere gewassen..

Hogere temperatuur
De weersverwachting is momenteel gunstiger voor de schieterontwikkeling. Het is echter de vraag in hoeverre het proces van schietervorming in dit stadium nog kan worden teruggedraaid door warme dagen.

Meer informatie over onkruidbieten vindt u in paragraaf 6.1 van de teelthandleiding.

Informatie over schietergevoeligheid vindt u in paragraaf 1.3 van de teelthandleiding.

Foto 1. Voorkom zaadvorming door bijtijds de schieters te verwijderen.

Contactpersoon

André van Valen
Bodem / bemesting / zaaien / grondbewerking

Mogelijk ook interessant