Insectenschade voorkomen in 2019: emelten Pagina printen

donderdag 4 april 2019

Sinds eind december zijn geen neonicotinoiden meer toegelaten op bietenzaad. Daardoor verandert er behoorlijk wat voor telers op het gebied van insectenbeheersing. We besteden daarom extra aandacht aan insecten, waaronder ook bodemplagen zoals emelten.

De emelt
De emelt is de larve van de langpootmug. Er zijn wel 90 soorten langpootmuggen in Nederland. De drie belangrijkste soorten, die schade kunnen veroorzaken aan suikerbieten zijn de tijgerlangpootmug (Nephrotoma appendiculata), de kool- of groentelangpootmug (Tipula oleracea) en de weide- of moeraslangpootmug (T. paludosa). Langpootmuggen zetten op het einde van de zomer/begin van de herfst eieren af in de grond op vochtige percelen en hebben daarbij een voorkeur voor percelen met grasachtigen. De larven komen na ongeveer 10 dagen uit. De eieren en jonge larven zijn zeer gevoelig voor droogte, waardoor kort houden van gras/groenbemester in het najaar voor uitdroging kan zorgen. Vanaf begin mei verpoppen de meeste langpootmuggen zich, waardoor schade bij laat zaaien (na half april) en/of overzaaien meestal beperkt is.

Schade herkennen en beheersen
Emelten veroorzaken schade aan suikerbieten door aan de stengel en aan de bladeren van jonge bietenplanten (kiemplant tot vierbladstadium) te vreten. Bij verse vreterij zijn vaak gekartelde randjes aan de bladranden zichtbaar (foto 2). Dit in tegenstelling tot slakkenschade, waarbij de vraatplekken vrij afgerond zijn. Emelten vreten vaak blaadjes af en slepen ze soms enkele centimeters mee om ze vervolgens mee de grond in te nemen (foto 3). Schade beperken is moeilijk, maar preventief gebruik maken van pillenzaad met Force in combinatie met Vydate 10G kan de schade beperken. Zie ook het bericht ‘Granulaat om schade door emelten te beheersen werkt matig’.

Emelten bekijken
Het vaststellen van emelten is nu al mogelijk door grond van het perceel te verzamelen en op te spoelen in een emmer met water. Spoel de grond met water over een zeef (ca 1 mm maaswijdte) dan blijven de emelten achter op de zeef. Het is ook mogelijk om emelten op te spoelen door de grond in een zoutoplossing te leggen (1 kg zout op 5 liter water). De emelten komen dan vanzelf boven drijven. Het is dan wel belangrijk om de grond voldoende te verkruimelen, zodat de grond goed oplost in de zoutoplossing.

Meer informatie
Informatie over emelten is te vinden in de teelthandleiding ‘Insecten’, in het ‘Bodemplagenschema’, het bericht ‘Beheersing van bodeminsecten verdient extra aandacht in 2019’ en het artikel ‘Emelten, de larven van de langpootmug’.

Foto 1. Een emelt kan veel schade veroorzaken in suikerbieten.


Foto 2. Een emelt, die zojuist een jonge bietenplant heeft aangevreten. Aan de bladranden zijn duidelijk de typische kartelachtige vraatplekken zichtbaar.


Foto 3.  Opvallend bij schade door emelten is dat de afgevreten blaadjes soms enkele centimeters van de aangevreten plant verwijderd zijn en zijn meegetrokken in de grond.

Contact: Elma Raaijmakers

« Terug naar nieuws

Bladluiswaarschuwingskaart

De bladluiskaart geeft inzicht in de overschrijding van schadedrempels op bietenpercelen in Nederland. Doel hiervan is schade door vergelingsziekte te beperken. Klik op de kaart om de pagina te openen.
Wordt de kaart niet goed weergegeven, klik dan op deze link.

GewasBeschermingsBulletin suikerbieten

De voorlichtingsboodschap gewasbescherming suikerbieten 2019 is als bijlage bij Cosun Magazine verschenen. Hij is ook dynamisch op de site en in de IRS-app. Als pdf is hij ook beschikbaar. 

Toelatingssituatie

De lijst van in suikerbieten toegelaten gewasbeschermingsmiddelen is geactualiseerd en is te raadplegen op onder andere de IRS-site: www.irs.nl/toelatingssituatie. Deze lijst wordt geactualiseerd door de BO Akkerbouw.